|
|
|
Śląska Strefa Gender wspiera kampanię przeciw przemocy domowej i zaprasza na blog www.nigdywiecej.bloog.pl. Przemoc domowa nie jest sprawą prywatną. Przemoc domowa to przestępstwo. |
|
 Równość od przedszkola - raport |
„Równość od przedszkola” to projekt edukacyjny adresowany do nauczycielek/li przedszkolnych, zrealizowany przez koalicję organizacji pod przewodnictwem Stowarzyszenia „Silesia Nostra” oraz nieformalnej grupy „Śląska Strefa Gender” w 2007 roku. Partnerami przedsięwzięcia byli: Centrum Rozwoju Inicjatyw Społecznych CRIS, Centrum Odpowiedzialności Społecznej i Nieformalna Grupa Młodych Kobiet. Projekt był zrealizowany w województwie śląskim.
Projekt został dofinansowany w ramach Programu Wspierania Polskich Organizacji, Inicjatyw i Grup Kobiecych „Fundusz dla Kobiet”, realizowanego przez Fundację Ośrodek Informacji Środowisk Kobiecych OŚKa.
W ramach projektu zaprosiliśmy nauczycielki wychowania przedszkolnego do udziału w warsztatach poświęconych problematyce równouprawnienia kobiet i mężczyzn, w kontekście kształtowania ról społecznych, mechanizmów powstawania stereotypów i uprzedzeń oraz istnienia zachowań, cech charakteru uważanych za odpowiednie dla dziewczynek / kobiet i chłopców / mężczyzn.
Projekt narodził się z przekonania, iż problem nierównego traktowania kobiet i mężczyzn ma swe źródło w okresie wychowania przedszkolnego, kiedy to dziewczynki spychane są w sferę prywatną, związana z kuchnią i opieką nad dziećmi – lalkami, podczas gdy chłopcom pozostawia się znaczną swobodę wyboru zabaw twórczych, aktywnych i zespołowych. Taki podział powoduje ukształtowanie w umysłach dzieci stereotypowych ról społecznych i sprawia, że kończąc naukę przedszkolną posiadają odmienny zasób umiejętności, zainteresowań i zachowań.
Projekt miał charakter pilotażowy, był pierwszym (zarówno w regionie, jak i prawdopodobnie w Polsce) podobnym przedsięwzięciem – genderowym projektem edukacyjnym – adresowanym do grupy nauczycielek/li wychowania przedszkolnego.
Już w trakcie realizacji projektu okazało się, że w tych środowiskach tematyka równości płci i jej znaczenie we wczesnych latach edukacji i socjalizacji dziecka są tematyką zupełnie nową, i budzącą bardzo duży opór. Ten opór pojawił się zarówno w trakcie rekrutacji do projektu, jak i podczas warsztatów.
W sumie zrealizowano warsztaty w następujących wymiarze:
- 8 grup x spotkania popołudniowe
- 2 grupy x spotkania weekendowe
Wnioski z warsztatów:
Z ewaluacji warsztatów wynika jednoznacznie, że projekt był bardzo potrzebny w sensie świadomościowym – właściwie nie spotkałyśmy się z sytuacją, żeby osoby uczestniczące w warsztatach znały pojęcie płci kulturowo-społecznej (gender) czy wiedziały, w jaki sposób funkcjonują stereotypy dotyczące płci.
Generalnie można powiedzieć, że większość osób odebrała udział w warsztatach pozytywnie – były to osoby otwarte, które nawet, jeśli nie zgadzały się z przekazywanymi przez nas informacjami, statystykami itp., podejmowały dyskusję na temat znaczenia problematyki genderowej w przedszkolu.
Natomiast w każdej grupie zdarzały się osoby, które wykazywały bardzo duży opór, nie chciały przyjmować informacji, często dyskusja o tym, jak np. bawi się większość chłopców czy dziewczynek, kończyła się na zasadzie wyszukiwania przykładów dzieci, które bawią się inaczej, niezgodnie ze stereotypem.
Spotkałyśmy się również z opiniami uczestniczek, które skupiały się na bronieniu poglądów: ja nie różnicuję dzieci w grupie, każde bawi się takimi zabawkami, jakimi chce; w mojej sali nie ma lalek bobasów i wózków, gdyż dzieci nie chcą się nimi bawić.
Zauważyłyśmy również ciekawą tendencję, którą określiłyśmy mianem „fali”: jeżeli pojawiała się opinia zgadzająca się z wizją warsztatów – kilka następnych osób również ją powielało np.: przykłady na to jak konkretnie zachowują się/bawią się dzieci, które świadczyły o tym, że faktycznie owe dzieci wcześniej zostały wtłoczone w różne stereotypy płciowe. Gdy natomiast któraś z uczestniczek stwierdzała: ja nie różnicuję, nie zabraniam się bawić itd. kolejne powielały taką opinię.
Świadczy to naszym zdaniem o tym jak trudny i nowy był to temat dla uczestniczek, do jakiego stopnia trudno było im się do niego ustosunkować i wyrazić własne zdanie.
Mamy też świadomość, że warsztat ten nie zmienił postaw nauczycielek, ale wiemy, dzięki rozmowom z nimi, że dał do myślenia, zwrócił uwagę na poszczególne zagadnienia i postawy.
Ciekawe było też, gdy nauczycielki po pierwszym warsztacie (które z reguły odbywały się w odstępie tygodnia), na drugim spotkaniu dzieliły się swoimi obserwacjami, chwaliły się jakie zachowania zauważyły u dzieci.
Podczas krótszych warsztatów realizowaliśmy następujące zagadnienia:
1. Rozróżnienie między płcią kulturowo-społeczną i płcią biologiczną.
2. Funkcjonowanie stereotypów związanych z płcią – mechanizm stereotypizacji
3. Zależności między stereotypami, uprzedzeniami i dyskryminacją
4. Analiza wzorców kobiecości i męskości funkcjonujących w prasie adresowanej do dziewczynek i chłopców, do kobiet i mężczyzn
5. Analiza wzorców kobiecości i męskości w najpopularniejszych baśniach
6. Analiza umiejętności związanych z zabawkami proponowanymi dziewczętom i chłopcom w wieku przedszkolnym.
Wszystkie powyższe zagadnienia były omawiane z użyciem metod aktywnych – pracy w grupach, burzy mózgów, kolażu, ćwiczeń związanych z pracą w parach.
Jeśli mają Państwo pytania dotyczące projektu, do Waszej dyspozycji pozostaje Małgorzata Jonczy-Adamska, e-mail: gender@gender.pl, tel. 0 501 522 934.
|
|
|
